BEGIN:VCALENDAR
VERSION:2.0
PRODID:-//jEvents 2.0 for Joomla//EN
CALSCALE:GREGORIAN
METHOD:PUBLISH
BEGIN:VEVENT
UID:129f24baa40c842b76f5954105a0fd45
CATEGORIES:{lang en}Anniversary{/lang}{lang pl}Rocznice{/lang}
SUMMARY:Powstanie w getcie warszawskim
DESCRIPTION;ENCODING=QUOTED-PRINTABLE:Powstanie w getcie warszawskim (jidysz ‏וואַרשעווער געטאָ־אויפֿשטאַנד; wars
 zewer geto-ojfsztand) – zbrojne wystąpienie żydowskich podziemnych formacji
  zbrojnych, które wybuchło na terenie warszawskiego getta pod koniec jego l
 ikwidacji przez Niemców w trakcie Operacji Reinhard (akcja zagłady Żydów po
 lskich w ramach „ostatecznego rozwiązania").Powstanie wybuchło w wigilię ży
 dowskiego święta Paschy, 19 kwietnia 1943 – w momencie, gdy w tzw. getcie s
 zczątkowym znajdowało się tylko ok. 50-70 tysięcy Żydów (wobec niemal pół m
 iliona w szczytowym okresie jego zaludnienia). Do wybuchu powstania doszło 
 podczas zarządzonej przez Heinricha Himmlera akcji ostatecznej likwidacji g
 etta. Gdy na teren getta przez bramę znajdującą się na ulicy Nalewki o świc
 ie 19 kwietnia 1943 wkroczyły niemieckie oddziały wojskowe i policyjne oraz
  wspierające je kolaboranckie formacje ukraińskie i łotewskie pod dowództwe
 m Ferdinanda von Sammern-Frankenegga, powstańcy otworzyli do nich ogień[9].
  Oddziały niemieckie zostały zatrzymane na obydwu najważniejszych arteriach
  tej części getta – na Nalewkach róg Gęsiej oraz ulicy Zamenhofa przy Miłej
 . W ciągu następnych tygodni, siły SS i policji pod komendą nowego dowódcy,
  SS-Gruppenführera Jürgena Stroopa, krwawo stłumiły powstanie i wymordowały
  większość ludności (na miejscu lub w obozie zagłady w Treblince). Cały ter
 en dzielnicy żydowskiej metodycznie spalono i zrównano z ziemią, a 16 maja 
 1943 wysadzono w powietrze Wielką Synagogę. Niemcy ogłosili stłumienie pows
 tania, chociaż sporadyczne walki ustały dopiero w czerwcu 1943 roku. Ostatn
 i „gruzowcy" ukrywali się na terenie getta do 1944 roku. Powstanie – pierws
 ze miejskie wystąpienie powstańcze w okupowanej przez Niemców Europie – nie
  miało celów militarnych: biorąc pod uwagę brak jakichkolwiek szans na powo
 dzenie, było desperackim aktem wyboru godnej śmierci z bronią w ręku, jak i
  odwetu na prześladowcach przez garstkę kilkuset bojowników Żydowskiej Orga
 nizacji Bojowej (ŻOB, dowodzonej przez Mordechaja Anielewicza i Marka Edelm
 ana) oraz Żydowskiego Związku Wojskowego (ŻZW, pod dowództwem Pawła Frenkla
  i Leona Rodala), wspieranych przez polskie organizacje podziemne. Ze wzglę
 du na swoją symboliczną wymowę, powstanie w getcie warszawskim uważane jest
  przez naród żydowski za jedno z najważniejszych wydarzeń w jego historii.
DTSTAMP:20260519T050315Z
DTSTART;VALUE=DATE:20130419
DTEND;VALUE=DATE:20130420
SEQUENCE:0
RRULE:FREQ=MONTHLY;COUNT=100;INTERVAL=12;BYMONTHDAY=+19
TRANSP:OPAQUE
END:VEVENT
END:VCALENDAR